Urolog Skarżysko-Kamienna: prostata, kamica nerkowa i choroby układu moczowego

Problemy urologiczne należą do tych, z którymi ludzie czekają najdłużej. Wstyd, przekonanie że “to normalne przy moim wieku”, albo zwykła zwłoka. Tymczasem krew w moczu, nawracające infekcje czy trudności z oddawaniem moczu to sygnały, które wymagają oceny, a nie czekania aż samoistnie ustąpią.

Urolog zajmuje się układem moczowym u kobiet i mężczyzn oraz układem płciowym u mężczyzn. Zakres jest szerszy niż większość ludzi myśli.

W Puls Med w Skarżysku-Kamiennej gabinet urologiczny przyjmuje wyłącznie prywatnie.

Kiedy do urologa pilnie

Jedź na izbę przyjęć lub zadzwoń do lekarza dyżurnego, jeśli:

• masz silny ból w okolicy nerek lub podbrzusza z towarzyszącą gorączką i dreszczami (możliwe odmiedniczkowe zapalenie nerek lub zakażenie z gorączką wymagające dożylnych antybiotyków)
• całkowicie nie możesz oddać moczu mimo parcia (zatrzymanie moczu, stan wymagający cewnikowania)
• widzisz dużą ilość krwi w moczu ze skrzepami

Na planową wizytę umów się, gdy:

• masz krew w moczu, nawet jednorazowo bez bólu (to wymaga wykluczenia nowotworu pęcherza lub nerki)
• trudno Ci zacząć oddawać mocz, strumień jest słaby lub urwany
• często wstajesz w nocy do toalety (dwa lub więcej razy)
• masz nawracające zapalenia pęcherza lub dróg moczowych
• PSA jest podwyższone lub lekarz POZ sugeruje konsultację urologiczną
• masz ból w pachwinie lub mosznie

Przerost prostaty: BPH

Łagodny przerost prostaty (BPH) dotyczy większości mężczyzn po 60. roku życia. Prostata otacza cewkę moczową, więc jej powiększenie powoduje problemy z oddawaniem moczu.

Typowe objawy: słaby strumień, potrzeba czekania na rozpoczęcie mikcji, uczucie niepełnego opróżnienia pęcherza, częste oddawanie moczu w ciągu dnia i nocy, nagłe parcia. Objawy te określa się zbiorczo jako LUTS (lower urinary tract symptoms) i mierzy ich nasilenie za pomocą kwestionariusza IPSS.

Leczenie zależy od stopnia nasilenia. Przy łagodnych objawach wystarczy modyfikacja nawyków (ograniczenie płynów wieczorem, kofeiny, alkoholu). Przy umiarkowanych urolog dobiera leki: alfa-blokery rozluźniające mięśnie prostaty lub inhibitory 5-alfa reduktazy zmniejszające jej rozmiar. Przy ciężkich objawach, gdy leki nie wystarczają, rozważa się leczenie zabiegowe.

BPH nie jest rakiem i nie zwiększa ryzyka raka prostaty. Ale oba mogą współistnieć, dlatego urolog wykonuje badanie per rectum i zleca PSA.

PSA i rak prostaty

PSA (prostate-specific antigen) to białko produkowane przez prostatę, mierzone w badaniu krwi. Podwyższone PSA może oznaczać przerost prostaty, zapalenie lub raka.

Samo PSA nie jest testem na raka prostaty, lecz wskaźnikiem wymagającym interpretacji. Istotna jest też dynamika: wzrost PSA o ponad 0,75 ng/ml rocznie jest bardziej niepokojący niż jednorazowa wartość. Wiek ma znaczenie, bo prostata naturalnie rośnie z wiekiem, a wraz z nią PSA.

Przy podwyższonym PSA urolog ocenia sytuację klinicznie: wywiad, badanie per rectum, ewentualnie USG przezbrzuszne lub przezodbytnicze (TRUS). Jeśli podejrzenie raka jest uzasadnione, kieruje na biopsję prostaty lub MRI gruczołu krokowego.

Profilaktyczne badanie PSA jest zalecane mężczyznom po 50. roku życia, a po 45. dla tych z obciążonym wywiadem rodzinnym (ojciec, brat chorujący na raka prostaty).

Kamica nerkowa

Kamica nerkowa objawia się napadowym, bardzo silnym bólem kolkowym w okolicy lędźwiowej promieniującym do pachwiny i krocza. Ból pojawia się falami, może towarzyszyć mu nudności, wymioty i krew w moczu.

Kamienie tworzą się, gdy stężenie minerałów w moczu (wapnia, szczawianów, kwasu moczowego) przekracza punkt nasycenia. Najczęstsze to kamienie szczawianowo-wapniowe.

Małe kamienie (do 5-6 mm) często wydalają się samoistnie. Pomagają dobre nawodnienie (2-3 litry wody dziennie) i leki rozkurczowe. Większe kamienie wymagają leczenia: kruszenie falami uderzeniowymi (ESWL), ureteroskopia lub PCNL.

Po przejściu pierwszego kamienia ryzyko nawrotu wynosi 50% w ciągu 5 lat. Urolog może zlecić badanie składu kamienia i profil metaboliczny, by ustalić przyczynę i zalecić profilaktykę: dietę, nawodnienie, ewentualnie leki.

Nawracające zapalenie pęcherza u kobiet

Zapalenie pęcherza (cystitis) to najczęstsza infekcja bakteryjna u kobiet. Objawy: pieczenie przy oddawaniu moczu, nagłe parcia, częste oddawanie małych ilości moczu, czasem krew lub ropny mocz.

Jeśli zapalenie zdarza się rzadko, wystarczy standardowy antybiotyk. Gdy wraca częściej niż 3 razy w roku, warto do urologa. Lekarz może zlecić cystoskopię (wziernikowanie pęcherza), by wykluczyć anatomiczne przyczyny nawrotów. Przy potwierdzeniu nawracających infekcji istnieje kilka opcji profilaktycznych: długoterminowa profilaktyka antybiotykowa, immunoprofilaktyka preparatem OM-89 lub dopochwowa estrogenizacja u kobiet po menopauzie.

Ważne: ból w okolicy lędźwiowej z gorączką sugeruje odmiedniczkowe zapalenie nerek, które wymaga silniejszego leczenia i szybszej reakcji.

Krew w moczu: zawsze wymagaj diagnostyki

Krew w moczu (krwiomocz) widoczna gołym okiem lub stwierdzona w badaniu ogólnym moczu zawsze wymaga wyjaśnienia.

Przyczyny mogą być niegroźne: infekcja, kamica, stan po forsownym wysiłku. Ale mogą też być poważne: rak pęcherza moczowego, rak nerki, rak stercza.

Bezbolesny krwiomocz u osoby po 50. roku życia, zwłaszcza palacza, to wskazanie do pilnej cystoskopii i badania obrazowego nerek. Nie czekaj “aż się sprawdzi, czy pojawi się ponownie”.

Inne problemy urologiczne

Nadreaktywność pęcherza objawia się nagłymi, trudnymi do powstrzymania parciami do toalety, często z popuszczaniem. Dotyczy zarówno kobiet, jak i mężczyzn. Leczenie: trening pęcherza, leki antycholinergiczne lub beta-3-mimetyki.

Wysiłkowe nietrzymanie moczu to popuszczanie przy kaszlu, kichaniu, śmiechu, wysiłku. U kobiet często po porodach, u mężczyzn po operacji prostaty. Fizjoterapia dna miednicy jest pierwszym krokiem. Przy braku poprawy urolog rozważa leczenie zabiegowe.

Żylaki powrózka nasiennego (varicocele) to poszerzenie żył w mosznie. Często bezobjawowe, wykrywane przypadkowo. Może powodować dyskomfort i jest jedną z przyczyn niepłodności u mężczyzn. Przy stwierdzeniu varicocele i planowaniu potomstwa urolog ocenia, czy konieczna jest interwencja.

Co zabrać na wizytę urologiczną

Warto mieć ze sobą:

• wyniki badania ogólnego moczu i posiewu z ostatnich miesięcy
• wynik PSA, jeśli był oznaczany (mężczyźni)
• USG nerek, pęcherza i prostaty, jeśli było wykonywane
• listę leków (w tym tych stosowanych na ciśnienie, serce, pęcherz)
• informację o objawach: od kiedy, jak nasilone, czy leczone i czym

Przy problemach z mikcją warto kilka dni przed wizytą prowadzić dzienniczek mikcji: godzina, objętość oddanego moczu, parcia naglące. Daje to lekarzowi bardzo konkretny obraz sytuacji.

Poradnia urologiczna Puls Med w Skarżysku-Kamiennej

Szczegóły dotyczące lekarza i trybu przyjęć znajdziesz na stronie urologii w Puls Med.

---

Wizytę umówisz pod numerem 41 251 49 03 lub przez rejestracja.przychodnia-pulsmed.pl.